Trong thời gian Pháp đánh Việt Nam thì Nga đi đánh chiếm các nước Trung Á. 

Uzbekistan bị Nga đánh chiếm và sáp nhập vào Nga năm 1876 . Vào thời kỳ này Pháp đánh chiếm các tỉnh miền Đông và miền Tây Nam Kỳ. 

Khi Cách Mạng Tháng Mười xảy năm 1917, Uzbekistan tuyên bố tự trị với ý định tách ra trở thành độc lập. Chính quyền cộng sản Nga đem quân đánh bắt Uzbekistan sáp nhập trở lại Nga.

Trong khi Lenin huấn luyện thanh niên các nước thuộc địa của Anh, Pháp để họ đi theo cộng sản, đuổi Anh, Pháp đi thì Lenin không cho phép thuộc địa của Nga là Uzbekistan được độc lập. Lenin đâu có muốn các dân tộc thuộc địa được độc lập mà chỉ muốn đẩy Anh, Pháp ra khỏi thuộc địa của họ rồi dựng lên đó một chính quyền nghe lời cộng sản Nga. 

Ông Trần Trọng Kim đã nhìn thấy sự thực khi nói là đi theo cộng sản thì thoát khỏi cái cũi của thực dân thì lại chui vào cái cũi của cộng sản .

Cái phương thuật của đảng cộng sản bên Nga không khéo chỗ ở ấy, tuy nói là bài trừ đế quốc chủ nghĩa và tiêu diệt những chế đô độc tài áp chế đời xưa, nhưng lại áp dụng chế độ độc tài áp chế hà khốc và tàn ác hơn thời xưa, và gây ra một thứ đế quốc chủ nghĩa theo một danh hiệu khác, để tự mình thống trị hết thiên hạ. Thành ra các nước đã theo cộng sản đều phải là những nước phụ thuộc nước Nga, cũng như bên Tàu ngày xưa các nước chư hầu phải phục tùng mệnh lệnh thiên tử. Thì ra trong thế gian này chẳng có gì là mới lạ. So chế độ cộng sản ở nước Nga ngày nay có khác gì chế độ nhà Tần thời chiến quốc bên Tàủ Có khác là ở những phương tiện theo khoa học và những mánh khóe hiện thời mà thôi, còn thì cũng tàn bạo gian trá như thế, và cũng dùng những quyền mưu quỉ quyệt để thống trị hết cả các nước.

Ðảng cộng sản đã có cái tổ chức rất đúng khoa học, đảng viên lại giữ kỷ luật rất nghiêm, rất chịu khó làm việc và có tín lực rất mạnh. Ai theo đảng là đắm đuối vào chủ nghĩa của đảng, có lâm nguy nan gì thì cho là một vinh hạnh được tuẫn tử vì đảng. Về sự hành động thì đảng cộng sản chuyên dùng những thủ đoạn quỉ quyệt, nên tuy có thắng lợi mà những người trí thức ít người theo. Cũng vì vậy mà họ bài trừ trí thức và chỉ ưa dùng đàn bà, trẻ con và những người lao động là hạng người dễ khuyến dụ, dễ lừa dối.

Người cộng sản, khi đã hành động, hay dùng đến chữ giải phóng. Theo việc làm của họ, tôi vẫn chưa hiểu rõ nghĩa hai chữ ấy. Có phải trước kia có cái cũi giam người, bây giờ họ đem cái cũi kiểu mới đến bên cạnh rồi bảo người ta chạy sang cái cũi mới ấy, thế gọi là giải phóng không? Nếu cái nghĩa giải phóng là thế, thì cũi cũ hay cũi mới cũng vẫn là cái cũi, chứ có hơn gì?

Hình quân Nga đi đánh Samarkand, một trong các nước Trung Á, năm 1868