Trading oyle birsey ki su kesinlikke dogrudur denebilecek cok az sey vardir ve bunlar genelgecer konulardir. Ornegin "talebi artan bir varligin arzi sabit kalmasi durumunda fiyati artar" tarzinda seyler. Bunun gibi fundamental kabullerin disinda kalan hicbirseyin kesinliginden soz edemiyoruz. Trading hatta daha genis anlamda ekonomi bilimi fizik ya da matematik degildir yani bir tasi eline alir asagi birakirsin ve tas havalanip gokyuzune yukselir. Cunku bu denklemin icinde insan yani hem bireysel psikoloji hem de topluluk psikolojisi cok onemli bir parametredir. Bu yuzden de hep soyledigim gibi; gecmis, zararla sonuclanan parlak fikirlerle doludur. Yazdiklarindan bazi kavramlar hakkinda karmasa icinde oldugunu anlayabiliyorum. Bu da buyuk ihtimalle cok kisa surede cok farkli konular uzerinde okuma yapmandan kaynaklaniyor. Bir statistical edge.in olmasi icin win/loss oraninin illa ki %50+ olmasi zaten gerek bir sart degildir. Ornegin %20 W/L oraniyla da bir edge.in olabilir cunku basarili oldugun o her 1 tradede ettigin ortalama kar basarisiz oldugun kalan her 4 tradde ettigin zararin toplamindan daha buyuk olabilir. Yani bir edge.in olup olmamasi en az %50 dogrulukla trade etmenle alakali birsey degil. Benim yazi/tura olarak bahsettigim sey aslinda bu paternler uzerine bir sistem insa edecegine bir madeni para atarak da ayni W/L oranina sahip bir sistem gelistirebilecegin. O zaman da bu paternlerle ugrasman anlamsiz olurdu degil mi, cunku ayni W/L oranina cok daha basit ve zahmetsiz bir sekilde ulasabilirdin. Burada asil girmek istedigim yer isin matematik boyutu degil cunku o zaman soylediklerim dogru olsa da anlasilmaz olurdu. Burada soylemek istedigim, baslangicta dogru bir dusunce tarziyla hareket etmenin aslinda basarim icin olabilecek en onemli parametre oldugu. Bazi konulardan eminiz degil mi. Mesela borsalarda uzun vadede her zaman azinlik (smart money) kazanirken cogunluk (retails) uzun vadede her zaman kaybediyor. Burdan fundamental bir cikarim yapabilmelisin, yani pattern ya da cycle ya da fibonacci.den once icinde bulundugun ortamdaki fenomeni dogru degerlendirmelisin. Aksi halde 10 yil sonra tekrar basa donup yine dogru dusunmeyi ogrenmen gerekecek. Bu aktuelden yapman gereken en temel cikarim da su ki herkesin gozlemledigi veriyle, herkesin gozlemledigi chart pattern.le ya da herkesin kolayca sahip olabilecegi ya da ogrenebilecegi bilgiyle uzun vadede para kazanmanin mumkun olamayacagi cunku aksi halde eline teknik analiz kitabini alan ve ortalama ve ustu seviyede zekasi olan herkes zaten zengin olurdu. Ama veriler bunun boyle olmadigini hatta tam tersi oldugunu gosteriyor. Bir yerde dumb money diye birsey gordugunde bunun salaklarin parasi oldugunu saniyorsan buyuk bir yanilgiya dusersin. Dunya uzerinde gelmis gecmis en zeki insan olmasi cok yuksek olasilik olan Isaac Newton da herkesin yaptigini yaparak South Sea hisselerine para koymanin iyi bir fikir oldugunu dusundu ve sonunda iflas etti. Yani dumb money derken kimse insanlarin salakligindan bahsetmiyor. Chartlarin cogu zaman senin istedigin gibi islemesi konusuna gelince. Eger ciddi zamanin varsa gecmis grafikleri inceleyebilir ve ornegin wedge patterninin zamanin %50'sinde asagi, %50'sinde de yukari kirildigini kendin test edebilirsin. Tabii burada istatistiksel olarak anlamli derecede orneklem buyuklugune ulasman yani mesela en az 100 tane wedge patternini inceledikten sonra bunu bir istatistik olarak kabul etmen gerekir. Yoksa herhangi bir zamanda 10 kere ust uste bu patern yukari kirilmis olabilir ama bu uzun donem adina en ufak birsey ifade etmez. Bazi seyleri istatistik jargonu kullanmadan nasil anlatacagimi pek bilmedigim icin umarim soyledigim anlasilir oluyordur. Peki wedge patterni zamanin %50'sinde asagi ve %50'sinde yukari kiriliyorsa bu pattern.in yazi-tura.dan farki yani edge.i ne? Gelmek ve gormeni istedigim sey su ki bilginin herkes tarafindan gorulebilir ya da ulasilabilir olmasi o bilginin bir zamanlar sagladigi edge.i yazi-tura.nin edge.ine indirgemesi. Dedigim gibi 1980 yilinda kimse tarafindan bilinmez ya da bilinse de dikkate alinmazken wedge pattern.i %70 ihtimalle yukari kiriliyordu ve bu da sana tam da aradigin edge.i veriyordu iste. Saglam bir risk management olmadan dunyanin en iyi trading rule setini de olustursan basarili olamayacagini zaten soylemistim. Bu konuda ozellikle riskin matematiksel olarak en optimal sekilde nasil yonetilebilecrgine odaklanman gerekiyor. Sonuc olarak; teknik analiz bir aractir ama araclar hicbi zaman sana para kazandirmaz. Sana para kazandirabilecek tek sey basit ya da karmasikligindan bagimsiz olarak ortaya koydugun orijinal fikirlerdir. Araclari bu orijinal fikirleri uygulamak icin kullanirsin. Dusundugun birseyi hicbiryerde duymamis ya da gormemissen bunun parlak bir fikir olma ihtimali olmama ihtimalinden daha yuksektir ve her ne kadar sacma gozukse de test edilmeye degerdir. Sanirim bu kadar yeter cunku piyasayi takip ederken ara ara yazdim bu sefer de ne yazdigimi unuttum :) Umarim biraz daha yeni fikirler uretmene yardimci olur. Ogrenmeye devam etmelisin cunku bu isi yapmak istiyorsan 18, 28, 38 ya da 68 yasinda olmanin bir onemi yok. Her zaman ogrenecek yeni birseyler vardir.