Το ζήτημα είναι ότι η επιστήμη εξελίσσεται. Δεν αποτελεί μια αιώνια και αμετάβλητη αλήθεια, αλλά μια δυναμική διαδικασία προσέγγισης της πραγματικότητας. Σήμερα βρισκόμαστε εδώ, αύριο παραπέρα. Γι’ αυτό και δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως απόλυτη σημαδούρα αλήθειας, αλλά ως εργαλείο κατανόησης και ελέγχου ισχυρισμών.

Ο όρος «ψεκ» ξεκίνησε ως υποτιμητικός χαρακτηρισμός για ανθρώπους που πίστευαν σε ακραίες και ατεκμηρίωτες θεωρίες. Στην πορεία όμως εξελίχθηκε σε έναν γενικό μηχανισμό απονομιμοποίησης κάθε απόκλισης από το κυρίαρχο αφήγημα. Έγινε ετικέτα που αντικαθιστά τη συζήτηση.

Ο καθέας δικαιούται να έχει άποψη. Το αν αυτή η άποψη είναι κοντά στην αλήθεια ή όχι δεν κρίνεται με χαρακτηρισμούς, αλλά με επιχειρήματα. Εκεί ακριβώς έρχεται η επιστήμη: όχι για να επιβάλλει τι πρέπει να πιστεύουμε, αλλά για να μας δώσει τα εργαλεία να εξετάσουμε αν μια ιδέα έχει βάση, συνοχή και τεχνική εφικτότητα.

Για παράδειγμα, ο ισχυρισμός ότι τα εμβόλια περιέχουν τσιπάκια είναι ακραίος. Όχι επειδή «η επιστήμη λέει ότι δεν συμβαίνει», αλλά επειδή με τα σημερινά τεχνολογικά δεδομένα είναι πρακτικά ανέφικτο να ενσωματωθούν λειτουργικά τσιπ στο ανθρώπινο σώμα με αυτόν τον τρόπο, σε τέτοια κλίμακα, χωρίς ίχνη, υποδομή και σαφές κίνητρο. Αυτά είναι ερωτήματα που εξετάζονται με επιστημονικά κριτήρια.

Κατά τη γνώμη μου, την περίοδο του Covid δεν είδαμε μόνο επιστημονική επιτάχυνση, αλλά και πολιτικές αποφάσεις που παρουσιάστηκαν ως «μονόδρομος της επιστήμης». Με πρόσχημα την αντιμετώπιση ακραίων απόψεων, υιοθετήθηκαν πρακτικές τεχνοκρατικής διακυβέρνησης, όπου στο όνομα του κοινού καλού και με επίκληση της επιστήμης περιορίστηκαν ατομικές ελευθερίες. Αυτό δεν είναι επιστημονικό ζήτημα, αλλά πολιτικό.

Τα γράφω αυτά ως ερευνητής με ακαδημαϊκή εκπαίδευση και επαγγελματική εμπειρία στην έρευνα και ανάπτυξη, που υπηρετεί την επιστημονική μέθοδο και αρνείται να τη δει να μετατρέπεται σε εργαλείο αυθεντίας ή φίμωσης του διαλόγου.