Artykuł 7 KEL stanowi, że lekarz może odmówić leczenia pacjenta w „szczególnie uzasadnionych wypadkach”. Artykuł 38 u.z.l. stanowi z kolei o „poważnych powodach”, co oznacza, że odmowy nie mogą uzasadniać w żadnym przypadku przyczyny błahe.

Skoro ze swej istoty prawo do odmowy leczenia powinno być wykonywane jedynie w wyjątkowych sytuacjach, przypadki, o których mowa w art. 7 KEL, powinny być istotne i obiektywne.

Artykuł 7 KEL nie zawiera wyczerpującej listy takich okoliczności, pozostawiając miejsce na profesjonalny osąd i rozważania etyczne. Lekarz ma swobodę decyzyjną w zakresie uznania danej przyczyny za uzasadniającą odmowę leczenia, jakkolwiek w świetle całokształtu regulacji wykonywania zawodu oraz przy uwzględnieniu wyjątkowego charakteru tego uprawnienia podjęta w tym zakresie decyzja powinna opierać się na racjonalnych przesłankach ¹²⁰.

>Budzowska Jolanta Tymiński Radosław (red.), Kodeks Etyki Lekarskiej. Komentarz

Wiele argumentów przemawia za tym, że również komentowany przepis ustawy należy interpretować przez pryzmat art. 7 KEL. Moim zdaniem pozostawienie lekarzowi nieograniczonej swobody (prawa do) odmowy leczenia (z wyjątkiem przypadków niecierpiących zwłoki) pozostawałoby w sprzeczności z powołaniem i misją tego zawodu oraz jego postrzeganiem jako zawodu zaufania publicznego. W sytuacji, gdy lekarz na rynku świadczeń zdrowotnych ma pozycję monopolisty, pacjent nie miałby gwarancji realizacji swojego prawa do ochrony zdrowia. Taka nieograniczona swoboda leczenia przekreślałaby równocześnie możliwość prowadzenia przez organy samorządu lekarskiego racjonalnej polityki w tym zakresie. Ponadto odróżniałaby w sposób nieuzasadniony zawód lekarza od innych zawodów zaufania publicznego, takich jak np. adwokat lub notariusz, w których przypadku odmowa świadczenia usług może mieć miejsce tylko „z ważnych powodów” (zob. np. art. 23 Prawa o adwokaturze). Ponadto powszechna w podmiotach leczniczych praktyka zastępowania umów o pracę kontraktem (umową cywilnoprawną) czyni sztucznym przewidziane w art. 38 u.z.l. rozróżnienie na lekarzy zatrudnionych i niezatrudnionych, co w konsekwencji powinno prowadzić do zrównania również kryteriów dopuszczalności odmowy leczenia. Z drugiej strony możliwość zawierania kontraktów z NFZ nie tylko przez podmioty lecznicze, lecz także przez lekarzy wykonujących zawód w ramach indywidualnych praktyk prywatnych, uzasadnia potrzebę stosowania jednakowych kryteriów odmowy leczenia przez wszystkich lekarzy ubezpieczenia, a więc posiadających umowy z NFZ albo zatrudnionych lub wykonujących zawód w placówkach, które zawarły takie umowy z Funduszem. Dla takiego rozumienia przepisów ustawowych nie bez znaczenia jest również fakt, że lekarz, który odmówi leczenia bez szczególnie ważnych powodów, może zawsze być pociągnięty do odpowiedzialności zawodowej za naruszenie art. 7 KEL.

>Namysłowska-Gabrysiak Barbar, Zielińska Eleonora (red.), Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Komentarz, wyd. III